Nieuwsbericht

‘Overheid Schuldig Aan 20.000 Tabaksdoden Per Jaar’

overheid-nalatig-tegengaan-roken

De Nederlandse overheid is grof nalatig in het bestrijden van tabaksverslaving. Dat stellen gezondheidsdeskundigen Frits van Dam, Pauline Dekker, Wanda de Kanter en Lukas Stalpers in een artikel in het weekblad Medisch Contact. ‘Onze overheid is schuldig aan 20.000 doden per jaar.’

De vier weten waarover ze spreken. Wanda de Kanter en Pauline Dekker zijn beiden longarts. Frits van Dam is secretaris bij de Stichting Rookpreventie en Lukas Stalpers is radiotherapeut in het AMC. Volgens het viertal ontkennen de regeringsambtenaren de ernst van rookverslaving, zijn ze diep geïnfiltreerd door de tabakslobby, weigeren ze bewezen maatregelen te nemen en schenden ze internationale afspraken tegen de tabakshandel.

Geen antirookbeleid

Tabak is een uniek product. Er is geen enkel ander consumentenproduct dat op termijn de helft van zijn gebruikers doodt. Tabaksgebruikers zijn veelal weerloos, want verslaafd. Toch is dit volgens de klokkenluiders niet voldoende reden voor de overheid om er een antirookbeleid op na te houden. En daarmee, stellen ze, is de overheid de belangrijkste veroorzaker van vermijdbare ziekte en medische kosten en draagt bovendien schuld aan de dood van ruim 20.000 Nederlanders per jaar.

Doeltreffende maatregelen zijn eenvoudig

Doeltreffende maatregelen om het roken tegen te gaan zijn eenvoudig te nemen, stellen de deskundigen. Door accijnzen te verhogen, het aantal verkooppunten te verminderen en de voorlichting te verbeteren, kan het aantal rokers sterk worden teruggedrongen. Belangrijk is ook om kinderen te behoeden om met roken te beginnen. Na vier weken zijn ze verslaafd en er is geen enkele verslaving waar zo moeilijk mee is te stoppen als roken.

Citaat uit het artikel:

De tabaksindustrie heeft echter een groot belang bij het aan het roken brengen van jongeren, want aan de boven­kant kalft het aantal klanten snel af. Een kwart van hun verslaafde klanten sterft immers al vóór hun pensioen. Door de tabaksindustrie worden rokende jongeren aangeduid als ‘replacement smokers’ omdat zij de plaats moeten op­­vullen van de vroeg overleden en afgehaakte rokers.

Oplossing 1: maak pakje sigaretten veel duurder

Er is voldoende onderzoek waaruit blijkt dat het duurder maken van sigaretten – door verhoging van de accijnzen – helpt om roken tegen te gaan. Maar een fikse accijnsverhoging is voor alle politieke partijen een brug te ver:

PvdA: Er is geen draagvlak voor
VVD: Het gaat de staat te veel inkomsten schelen omdat veel mensen zullen stoppen met roken
SP: We willen de arme roker niet treffen met deze maatregel
CDA: We hebben de accijnzen dit jaar al verhoogd, dus we kunnen even niets doen

Inkomsten uit accijnzen (zo’n 2,4 miljard per jaar) zijn voor de politiek kennelijk vele malen belangrijker dan de gezondheid van de burgers. De briefschrijvers vinden echter dat geld de discussie over het tabaksprobleem niet mag bepalen.

Oplossing 2: Reclame- en verkoopverbod

Het irriteert de auteurs dat het reclameverbod op tabaksproducten onvoldoende wordt gehandhaafd, want in supermarkten worden sigaretten nog steeds uitbundig uitgestald.

Citaat uit het artikel:

De verkoop van ta­baks­­producten is sinds kort voorbehouden aan jongeren vanaf 18 jaar, maar de handhaving met 60 duizend verkooppunten is in de praktijk onuitvoerbaar. Een motie om de tabaksverkoop te beperken tot speciaal­zaken haalde het bij lange na niet in de Tweede Kamer. De Nederlandse overheid loopt vergeleken met andere landen ver achter met waarschuwingen op pakjes. In landen waar ministers van Volksgezondheid aan het bewind zijn die daadwerkelijk de schouders eronder zetten, zoals Ierland, Engeland en Australië, zijn er substantieel minder rokers. Dat kan geen toeval zijn.

Banden verbreken met tabakslobby

Een overheid die het beste voor heeft met zijn burgers zou ook alle banden met de tabakslobby moeten doorsnijden. Die is nu juist diep geïnfiltreerd in de Haagse politiek, blijkt uit het artikel:

Een notoir voorbeeld is Elco Brinkman, voorheen minister van Volksgezondheid en commissaris bij Philip Morris, en nu voorzitter van de Senaatsfractie van het CDA. Een andere tabakscoryfee is Hans Hillen, die zijn advieswerk voor British American Tobacco ‘vergat’ op te geven toen hij senator werd. Frans van Drimmelen lobbyt onbeschroomd voor de tabaksindustrie, maar was ondertussen lid van het landelijk bestuur van D66. Jan Kamminga, hoog in de VVD, was tot voor kort commissaris bij Philip Morris. Maar de belangrijkste tabakslobbyist is zonder twijfel Niek Jan van Kesteren, directeur van VNO-NCW, de nummer
drie op de lijst van meest invloedrijke Nederlanders en toekomstig CDA-senator. Hij vatte het standpunt van VNO-NCW over tabak als volgt samen: ‘We weten dat tabak heel slecht is voor mensen, maar we verdienen er een hoop geld aan.’5 Het ontbreken van enig moreel besef bij de voorman van het bedrijfsleven is onthutsend. Met dezelfde argumenten zou de slavenhandel verdedigd kunnen worden.

Overheid is aan zet

De auteurs pleitten voor stevige, informatieve mediacampagnes om roken tegen te gaan. Die moeten samen gaan met forse accijnsverhoging, vermindering van het aantal verkooppunten van tabak en het verhogen van de drempel voor kinderen om te beginnen met roken. Alleen de overheid kan deze maatregelen nemen. Australië, Nieuw-Zeeland, Ierland, Engeland, Noorwegen, Zweden en Frankrijk gingen ons voor. Met succes.

De auteurs zijn echter niet erg optimistisch over de maatregelen op korte termijn. Maar, stellen zij:

Misschien gloort er licht aan de horizon. Tijdens de derde conferentie van Optimale Zorg – Dappere Dokters, op 22 april jl. in Amsterdam, bepleitte een groep huisartsen en medisch specialisten precies dit. Artsen en verpleegkundigen moeten, zo vonden zij, massaal in actie komen om verregaande maatregelen af te dwingen tegen roken. Bestuurders van Achmea en VGZ, ook aanwezig, zegden direct hun medewerking toe aan dit ‘burgerinitiatief’.

Over de auteurs:
Frits van Dam
, psycholoog, secretaris Stichting Rookpreventie Jeugd (SRPJ)
Pauline Dekker, longarts Rode Kruis Ziekenhuis, lid bestuur SRPJ
Wanda de Kanter, longarts Antoni van Leeuwenhoek, voorzitter SRPJ
Lukas Stalpers, radiotherapeut AMC, lid commissie van advies SRPJ

Lees ook: Belgische Overheid Doet Niets Tegen Roken – Sinds 2007!

79
Doe jij mee aan Stoptober?

Dank voor je stem!

CBD-olie-verkoophit
Menu